Ερώτηση προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων συνυπόγραψε ο Βουλευτής Μεσσηνίας της ΝΕΑΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ Αλέξης Χαρίτσης και Βουλευτές του κόμματος, με πρωτοβουλία του Βουλευτή Ξάνθης της ΝΕΑΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ Χουσεΐν Ζεϊμπέκ, αναδεικνύοντας το σοβαρό πρόβλημα που έχει δημιουργηθεί με τις καθυστερήσεις πληρωμών στα επιχειρησιακά προγράμματα των ελαιουργικών οργανώσεων (ΟΕΦ) για την περίοδο 2024–2027, μια εξέλιξη που προκαλεί έντονη ανησυχία στους συνεταιρισμούς και στους ελαιοπαραγωγούς της χώρας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που κατατέθηκαν στη Βουλή, 66 ελαιουργικές οργανώσεις, παρότι έχουν ήδη υλοποιήσει σημαντικό μέρος των δράσεων των προγραμμάτων – όπως επενδύσεις σε εξοπλισμό, εκσυγχρονισμό εγκαταστάσεων και βελτίωση της παραγωγικής διαδικασίας – δεν έχουν λάβει καμία πληρωμή για τα δύο πρώτα έτη εφαρμογής τους. Μάλιστα, η εκκαθάριση του πρώτου έτους θα έπρεπε να έχει ολοκληρωθεί έως τον Οκτώβριο του 2025, χωρίς όμως να έχει πραγματοποιηθεί έως σήμερα, ενώ δεν έχει δοθεί ούτε η προβλεπόμενη προκαταβολή για το τρίτο έτος.
Σε ορισμένες περιπτώσεις, συνεταιρισμοί βρίσκονται ακόμη και αντιμέτωποι με τον κίνδυνο κατασχέσεων εξοπλισμού από προμηθευτές, γεγονός που θέτει σε άμεσο κίνδυνο τη λειτουργία τους και τη δυνατότητά τους να στηρίξουν οικονομικά τα μέλη τους, καλύπτοντας βασικές ανάγκες όπως η ενέργεια και οι προκαταβολές προς τους παραγωγούς.
Με την κοινοβουλευτική τους παρέμβαση, οι Βουλευτές της ΝΕΑΣ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ζητούν από την κυβέρνηση σαφείς απαντήσεις για τους λόγους της πολύμηνης καθυστέρησης στις πληρωμές, για το στάδιο στο οποίο βρίσκονται οι σχετικοί έλεγχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για το ακριβές χρονοδιάγραμμα αποκατάστασης των πληρωμών προς τις ελαιουργικές οργανώσεις.
Τέλος, ζητούν να διευκρινιστεί εάν έχουν διερευνηθεί οι καταγγελίες που έχουν διατυπωθεί σχετικά με τη διαδικασία έγκρισης των προγραμμάτων και εάν υπάρχει ολοκληρωμένο σχέδιο για την αποκατάσταση της αξιοπιστίας του συστήματος πληρωμών και τη διασφάλιση της ομαλής υλοποίησης των συγχρηματοδοτούμενων αγροτικών προγραμμάτων στο μέλλον.
Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης,
Αθήνα, 31.03.2026
ΕΡΩΤΗΣΗ
Προς τον Υπουργό
Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Θέμα: Καθυστερήσεις πληρωμών στα επιχειρησιακά προγράμματα ελαιουργικών οργανώσεων (ΟΕΦ) 2024–2027 και σοβαρές επιπτώσεις στη ρευστότητα των συνεταιρισμών και στο εισόδημα των παραγωγών
Η πρόσφατη τεράστια κρίση που έχει προκύψει στη λειτουργία του Οργανισμού Πληρωμών πρώην ΟΠΕΚΕΠΕ, νυν Γενική Διεύθυνση Ελέγχων και Πληρωμών της ΑΑΔΕ και δεν επιλύεται, έχει δημιουργήσει ασφυκτικές συνθήκες στην αγροτική οικονομία. Ιδιαίτερα έντονα είναι τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι ελαιουργικές οργανώσεις και συνεταιρισμοί που συμμετέχουν στα επιχειρησιακά προγράμματα (ΟΕΦ) της περιόδου 2024–2027.
Συγκεκριμένα, 66 οργανώσεις, ενώ έχουν ήδη υλοποιήσει σημαντικό μέρος των παρεμβάσεων – όπως επενδύσεις σε εξοπλισμό και εκσυγχρονισμό υποδομών – δεν έχουν λάβει καμία πληρωμή για τα πρώτα δύο έτη του προγράμματος. Η εκκαθάριση του πρώτου έτους θα έπρεπε να έχει ολοκληρωθεί έως τον Οκτώβριο του 2025, χωρίς όμως αυτό να έχει συμβεί έως σήμερα, ενώ δεν έχει πραγματοποιηθεί ούτε η προβλεπόμενη προκαταβολή για το τρίτο έτος.
Η κατάσταση αυτή έχει οδηγήσει σε οξύτατο πρόβλημα ρευστότητας, καθώς πολλοί συνεταιρισμοί:
· έχουν ήδη καλύψει τις δαπάνες με ίδια κεφάλαια,
· έχουν προχωρήσει σε δανεισμό,
· αντιμετωπίζουν άρνηση τραπεζικής χρηματοδότησης λόγω αβεβαιότητας του προγράμματος,
· βρίσκονται αντιμέτωποι με τον κίνδυνο κατασχέσεων εξοπλισμού από προμηθευτές,
· αδυνατούν να στηρίξουν τα μέλη τους και να καλύψουν βασικές λειτουργικές ανάγκες (ενέργεια, προκαταβολές παραγωγών κ.λπ.).
Ήδη από το γεγονός ότι δεν προκηρύχθηκαν και δεν ξεκίνησε η υλοποίησή των Επιχειρησιακών Προγραμμάτων των ΟΕΦ από το έτος 2023, ως όφειλαν, χάθηκαν οι πόροι που αντιστοιχούσαν στο συγκεκριμένο έτος ύψους 10,6 εκατ. ευρώ. Η απώλεια των σημαντικότατων ευρωπαϊκών πόρων για τις ελαιουργικές οργανώσεις και την αγροτική οικονομία συνεχίζεται και για το έτος 2024 καθώς η αποπληρωμή τους έληξε τον Οκτώβριο 2025, ενώ συνεχίζεται και για το έτος 2025 καθώς δεν δόθηκαν οι αναγκαίες προκαταβολές για να συνεχίσουν την υλοποίησή τους. Είναι γνωστό ότι οι προθεσμίες που ορίζονται από το ευρωπαϊκό κανονιστικό πλαίσιο είναι αυστηρές και μη μεταβλητές. Παράλληλα ελλοχεύει σοβαρός κίνδυνος επιβολής προστίμων στην περίπτωση που δεν τηρούνται οι προβλεπόμενες κανονιστικές διαδικασίες πληρωμών.
Επιπλέον, σύμφωνα με καταγγελίες φορέων, δεν έχει υπάρξει επαρκής και επίσημη ενημέρωση από το Υπουργείο, τον ΟΠΕΚΕΠΕ ή άλλες αρμόδιες αρχές, ενώ τίθενται ερωτήματα σχετικά με την τήρηση των κριτηρίων έγκρισης των προγραμμάτων.
Κατόπιν αυτών,
Ερωτάται ο αρμόδιος Υπουργός:
1. Ποιοι είναι οι λόγοι της πολύμηνης καθυστέρησης στις πληρωμές των επιχειρησιακών προγραμμάτων ΟΕΦ 2024–2027;
2. Σε ποιο στάδιο βρίσκονται οι έλεγχοι της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ποιο είναι το ακριβές χρονοδιάγραμμα αποκατάστασης των πληρωμών;
3. Προτίθεται το Υπουργείο να καλύψει άμεσα τις οφειλές προς τους συνεταιρισμούς μέσω εθνικών πόρων, και αν ναι, πότε;
4. Ποια μέτρα θα ληφθούν για την αποτροπή απώλειας των κοινοτικών κονδυλίων λόγω εκπρόθεσμων πληρωμών;
5. Πώς θα διασφαλιστεί η βιωσιμότητα των συνεταιρισμών που αντιμετωπίζουν πρόβλημα ρευστότητας και κίνδυνο κατασχέσεων;
6. Υπάρχει σχέδιο αποκατάστασης της αξιοπιστίας του ΟΠΕΚΕΠΕ και διασφάλισης της ομαλής υλοποίησης των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων στο μέλλον;
7. Έχουν διερευνηθεί οι καταγγελίες σχετικά με τη μη τήρηση των κριτηρίων έγκρισης των προγραμμάτων και ποιες ενέργειες έχουν γίνει επ’ αυτού;
Οι ερωτώντες Βουλευτές
Πέρκα Θεοπίστη (Πέτη)
Ζεϊμπέκ Χουσεΐν
Αναγνωστοπούλου Αθανασία (Σία)
Αχτσιόγλου Ευτυχία (Έφη)
Δρίτσας Θεόδωρος
Ηλιόπουλος Αθανάσιος (Νάσος)
Τζανακόπουλος Δημήτριος
Τζούφη Μερόπη
Φερχάτ Οζγκιούρ
Φωτίου Θεανώ
Χαρίτσης Αλέξανδρος (Αλέξης)
